|
m u s a n n e f İbn Ebi Şeybe |
Hac Menasiki |
Sadaka Vermek, Köle
Azat Etmek ve Hac Hakkında (Ve Hediy Kurbanına
Dair)
13346. Cabir b. Zeyd der
ki: "Namaz ve oruç bedeni yorar, malı yormaz. Sadaka malı yorar, bedeni
yormaz. Ben hacdan başka hem bedeni, hem de malı yoran hiçbir şey
bilmiyorum."
13347. İbrahim-(i Nehai)
der ki: "Onlar (Ashab ve Tabiun), birkaç kez hacceden kimsenin (tekrar
haccetmesindense) sadaka vermesini daha üstün görürlerdi."
13348. Hakem b. Atıyye
der ki: "Haccac'a: "Hac vazifelerini bitiren kişi hac mı yapsın,
yoksa köle mi azat etsin?" diye sordum. "Hayır, bilakis köle azat
etsin" dedi.
13349. Said b. Ubeyd
et-Tai anlatıyor: Şa’bi'nin komşularından biri onun yanına gelerek şöyle dedi:
"Ben hacca gitmek üzere hazırlandım. Ayrıca benim muhtaç olan ve
insanlardan bir şeyler istemekten utanç duyan komşularım var. Benim için
hangisini uygun görürsün? Hac için ayırdığım şeyleri ve kirayı onlara mı
harcayayım, yoksa yüzümü hacca mı yönlendireyim?" Şa’bi adama şöyle cevap
verdi: "Vallahi sadaka(nın sevabı) büyüktür. Ama benim nazarımda vakfe
yapılan şu yerlerden biri, hiçbir şeye denk değildir.''
13350. ravus der ki:
"insanlar, sevap bakımından, kurban bayramının birinci günü akıttığı
kandan, daha üstün hiçbir harcamada bulunmamışlardır. Ancak muhtaç olan bir
akrabasına sıla-i rahimde bulunması müstesna.''
13351. Hüseyin b. Ali
der ki: "Medine'de hane halkına her gün bir ya da iki sa' vererek bir ay
boyunca onlara azık vermem bana, bir haccı yaptıktan sonra ikinci bir haccı
yapmamdan daha sevimlidir.''
13352. Dahhak der ki:
"insanlar farz hacdan sonra miskini yedirme gibi Allah'a daha sevimli
gelen hiçbir amel işlememişlerdir.''
"Nafile Hedy Kurbanı
Hakkında Yenir, ya da Yenmez" Diyenler
13353. Sinan b.
Seleme'nin bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle
buyurmuştur: "Nafile hedy kurbanı yenmez. Eğer sahibi yerse öder."
13354. Hz. Ali ile
Abdullah (b. Mes’ud) şöyle demişlerdir: "Hedy kurbanından yerse öder.''
13355. Hz. Ömer der ki:
''Bir kimse nafile olarak hedy kurbanını sevk ettikten sonra hayvan helak
olacak duruma gelse onu Harem dışında boğazlar, etinden de yemez. Yerse
bedelini ödemesi gerekir.''
13356. Alkame
bildiriyor: Abdullah (b. Mes’ud), hedy kurbanını benimle beraber gönderdi.
Hayvanı kestiği md e üçte birini tasadduk etmemi, üçte birini yememi, üçte
birini de erkek kardeşi Utbe'nin ailesine göndermemi emretti.
13357. Said b.
el-Müseyyeb kurbanlık deve hakkında der ki: ''Kişi üzerine nafile olan hedy
kurbanında hiçbir şey yoktur. Ancak kurbanlık deve ile ilgili bir emir verirse
ya da yer veya yedirirse bedelini öder.''
13358. Cabir b. Zeyd der
ki: "Nafile olan hedy kurbanından yediğinde ödersin.''
13359. Cerir der ki:
"Yanımda miskinlere sadaka olarak verilmek üzere hedy kurbanı bulunuyordu.
Leys bana kurbanın etinden yememi ve geri kalanı ihtiyaç zamanı için saklamamı
emretti."
13360. İbrahim-(i Nehai)
der ki: "Onlar (Sahabe ve TabiCin) Allah'a adadıkları şeyden hiçbir şey
yemezlerdi. Daha sonra kendilerine hedy kurbanından, kurban etinden ve
benzerlerinden yemeleri konusunda izin verildi."
Kefaret için Kesilen
Hedy Kurbanı ile Avlanma Cezası Olarak Kesilen Ceza Kurbanı
13361. Ata, Mücahid ve
TavCis şöyle dediler: "Fidyeden (kefaretten) ve avlanma cezası kurbanından
hiçbir şey yenmez."
13362. Nafi'nin
bildirdiğine göre İbn Ömer şöyle derdi: "Kurbanlık deve helak olacak
duruma geldiğinde ya da bir azası kırıldığında sahibi, onun etinden yiyebilir
ve başkasına yedirebilir. Bedelini ödemesi de gerekmez. Ancak nezir kurbanı ya
da avlanma cezası kurbanı olması müstesna.''
13363. Ata (b. Ebi
Rabah) der ki: "Avlanma cezası kurbanı, hac ibadeti olarak kesilen kurban
ve miskinlere nezredilen kurbanın etinden yenmez."
13364. İbrahim-(i Nehai)
der ki: "Avlanma cezası kurbanının etinden yenmez."
13365. Said b. Cübeyr
der ki: "Nezir kurbanından, kefaret kurbanından ve miskinlere adanan
kurbandan yenmez."
13366. Hz. Ali der ki:
"Nezir kurbanından, avlanma cezası kurbanından ve miskinlere adanan
kurbandan (sahibi) yiyemez."
13367. İbn Abbas der ki:
"Avlanma cezası kurbanından yenmez."
Hedy Kurbanını
işaretlemek (Kurbanlık Olduğu Bilinsin Diye Sırtının Kanatılarak Çizilmesi)
Vacip midir?
13368. İbn Abbas'ın
bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) hedy kurbanı olan
devesinin hörgücünün sağ tarafını işaretlemiş, bunun üzerine hayvanın sırtından
kan akmıştır.
Tahric: Ahmed (1/216;
254, 280, 339, 347, 344, 372), Müslim (2/912:205), Tirmizi (906), Ebu Davud
(1749, 1750), Nesai (3754, 3755, 3763), İbn Mace (3097) ve İbn Hibban (4000,
4001).
13369. Misver b. Mahrame
ile Mervan b. el-Hakem'in bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve
Sellem) Hudeybiye'de hedy kurbanının boynuna gerdanlık takmış ve onu
işaretlemiştir.
Tahric: Ahmed (4/323,
328), Buhari (1694, 1695, 4157, 4158, 4179), EbÜ DavÜd (1751), Ya'kÜb b.
Süfyan, el-Ma'rife ve't-Tarih (2/722, 723) ve İbn Huzeyme (2907).
13370. Ata, Tavus ve
Mücahid şöyle dediler: "işaretlemek vacip değildir."
13371. Ata, Tavus ve
Mücahid şöyle dediler: "Hedy kurbanını dilersen işaretle, dilersen
işaretleme."
13372. İbrahim'in
bildirdiğine göre Esved (b. Yezid) Hz. Aişe'ye haber göndererek "Kurbanlık
deveyi işaretleyeyim mi?" sordu. Aişe ona: "Dilersen. Kurbanlık deve
sadece kurbanlık deve olduğu bilinsin diye işaretlenir" dedi.
13373. İbn Ömer der ki:
"Boynuna gerdanlık takılmayan, (sırtı çizilmek suretiyle) işaretlenmeyen
ve Arafat'a çıkarılmayan hayvan, hedy kurbanı olamaz.''
13374. Ata ile
Abdurrahman b. el-Esved: "Üzerine çul atar ya da işaretlenir"
dediler.
13375. Hz. Aişe'nin
bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem), hedy kurbanını
işaretlemiştir.
Tahric: Buhari (1696),
Müslim (2/957:362), Ebu Davud (1754), Nesai (3753, 3764) ve İbn Mace (3098).
13376. Said b. Cübeyr
der ki: "Deveye gerdanlık takılır ve hörgücü işaretlenir.
Sığıra gerdanlık takılır
ve işaretlenir. Koyuna ne gerdanlık takılır, ne de işaretlenir."
13377. İbn Abbas der ki:
"Dilersen hedy kurbanını işaretlersin, dilersen işaretlemezsin."
Mekke Güvercinlerinden
Olan Bir Kuşu Vuran Hakkında
13378. Ata bildiriyor:
Bir adam kapısını güvercin ve iki yavrusu üzerine kapattı.
Daha sonra Arafat'a
gitti. Döndüğünde güvercinlerin öldüğünü gördü. İbn Ömer'e giderek olanları
anlattı. İbn Ömer ona (ceza olarak) üç koyun belirledi. İbn Ömer'le beraber bir
adam daha (aynı) hüküm(ü) verdi.
13379. Ata b. es-Saib
anlatıyor: Bir yerde konakladık. Evin kapısını güvercin üzerine kapattık. Bunun
üzerine güvercin öldü. Ata'ya sorduk. "Bir koyun gerekir" dedi.
13380. Said b.
el-Müseyyeb der ki: "Bir koyun gerekir."
13381. Ata (b. Ebi
Rabah) der ki: ''Mekke güvercinlerinden birini öldürene koyun gerekir."
13382. Ata (b. Ebi
Rabah) der ki: "Bir koyun gerekir."
13383. Seleme b. Muhriz
anlatıyor: Mekke'de evden çıkarken kapıyı kapattım.
Açtığımda içeride ölmüş
olan iki tane kuş gördüm. Tavus'a sordum. ''İki tane koyun kes" dedi.
13384. Ata'nın
bildirdiğine göre İbn Abbas, Harem kuşları hakkında: ''Bir koyun, bir
koyun" dedi.
13385. İbn Ebi Leyla'nın
bildirdiğine göre Ata; kumru, dübsı (rengi kırmızı ile siyah arasında olan bir
kuş türü) ve arı kuşu hakkında: ''Bir koyun, bir koyun" dedi.
13386. Hakem kanalıyla
Mekke ahalisinden olan bir zattan şöyle rivayet edilmiştir: Ev üzerinde bir
güvercin vardı. Birden Hz. Ömer'in eli üzerine düştü. Ömer eliyle kuşa işaret
etti. Kuş uçarak Mekke ahalisinin evlerinden biri üzerine kondu. Daha sonra bir
yılan gelerek onu yedi. Ömer bu olay üzerine kendisine ceza olarak bir koyun
hükmünü verdi.
13387. Salih b.
el-Mehdi, babasından bildiriyor: Osman'la beraber haccettim.
Mekke'ye geldik. Ona bir
evde döşek serdim. Döşek üzerinde uyudu. Bir güvercin gelip döşeği üzerindeki
bir deliğe kondu. Ayağıyla döşeği eşelemeye başladı. Kuşun yatağı dağıtıp
Osman'ı uyandırmasından korktum. Bu yüzden kuşu uçurttum. Kuş gelip başka bir
deliğe kondu. Oradan bir yılan çıkarak kuşu öldürdü. Osman uyanınca olan biteni
ona anlattım. "Bundan dolayı bir koyun öde" dedi. Ben: "Ama ben
senden dolayı onu uçurdum" dedim. "Benim adıma da bir koyun öde"
dedi.
13388. Ata (b. Ebi
Rabah) der ki: "Harem kuşlarından sebep ilk fidye veren Hz.
Osman'dır."
13389. Yahya b. Said'in
bildirdiğine göre Said b. el-Müseyyeb Harem güvercinleri Mekke'de öldürüldüğü
zaman şöyle derdi: "Bir koyun gerekir."
13390. Hakem ile Hammad
şöyle dediler: İbrahim(-i Nehai)'ye haremdeyken eliyle bir kuş yakalayan ve
kuşu kovalayınca ölümüne sebebiyet veren adamın durumunu sorduk. "Bu kişi
(cezasını) öder" dedi.
|
SONRAKİ SAYFA İÇİN
AŞAĞIDAKİ LİNKİ KULLAN |