m u s a n n e f İbn Ebi Şeybe

Alışveriş

Yahudi, Hıristiyan ve Kölelerin Şahitliği

22262. Zühri ile Katade dediler ki: "Ehl-i kitaptan olan veya köle olan veya henüz çocuk olan kişilerin şahitlikleri varsa, kitap ehlinden olanın Müslüman olması, köle olanın azat edilmesi, çocuk olanın da büyümesi durumunda ancak bu şahitlikleri geçerli olur. Ancak bu şartı yerine getirmeleri halinde de şahitliklerini geçersiz kılacak bir durum varsa bunun dışındadır."

22263. Evza'i bildiriyor: Kölenin şahitlik etmesi ve bu şehadetinin reddedilmesi durumunda sonradan azat edildiğinde (aynı davada) bu şahitliğinin geçerli olup olmayacağı konusunda Zühri: "Geçerli olmaz!" demiştir.

22264. Eş'as bildiriyor: "Hasan(-ı Basri), köle ile zımmı olan kişilerin şahitlik etmeleri ve bu şahitliklerinin reddedilmesi durumunda, sonradan kölenin azat edilmesi, zımmınin de Müslüman olması konusunda şöyle demiştir: "Şahitlikleri yine geçerli olmaz."

22265. Hakem, İbrahim(-i Nehai)'nin: "Köle şahitlik edip de şahitliği reddedildiği zaman sonradan azat edilse dahi şahitliği geçerli olmaz" dediğini bildirir. Hakem ise: "Azat edilirse şahitliği geçerli olur" demiştir.

22266. Amr b. Ebi Seleme, babasından bildiriyor: "Köle şahitlik edip de şahitliği reddedildiği zaman sonradan azat edilse dahi şahitliği geçerli olmaz."

22267. (Kadı) Şureyh der ki: "Köle şahitlik edip de şahitliği reddedildiği zaman sonradan azat edilse dahi şahitliği yine geçerli olmaz."

22268. Amr b. Şuayb ile Ata bildiriyorlar: Hz. Ömer b. el-Hattab, Yahudi, Hıristiyan ve kölenin şahitlikleri konusunda şöyle dedi: "Bunlar bir davada şahit olacakları zaman köle azat edilip diğerleri de Müslüman olmadıktan sonra bu şahitlikleri geçerli olmaz. Köle azat edilip diğerleri de Müslüman olursa yapacakları şahitlik geçerli olur."

Bir Konuda iki veya Daha Fazla Kişinin Şahit Tutulması

22269. İbn Suraka bildiriyor: Ebu Ubeyde b. el-Cerrah, Tayaya Manastırı ahalisine şöyle bir mektup yazdı: "Birinin hakkına tecavüz etmediğiniz veya birini öldürmediğiniz taktirde mallarınız, canlarınız ve kiliseleriniz konusunda size eman veriyor, ibadet yerlerinizin tahrib edilmeyeceği garantisini ediyorum. Ancak birinin hakkına tecavüz eder veya birini öldürürseniz aramızdaki bu anlaşma ile eman biter. Aynı şekilde oradan geçen Müslümanları üç gün boyunca ağırlamanız gerekmektedir. Ancak bölgenizden geçecek ordunun bilgimiz haricinde mallarınıza verecekleri zarardan beri olduğumuzu belirtiriz. Bu metin Halid b. el-Velid, Yezid b. Ebi Süfyan, Şurahbil b. Hasene ve Kuddai b. Amir'in şahitliğinde hazırlanıp yazılmıştır.''

22270. Amr b. Dinar bildiriyor: Ömer b. el-Hattab, insanlar arasında anlaşma metinleri hazırlayan ikiden fazla kişiyi de şahit olarak yazan biriyle karşılaşınca adamı bundan nehyetti. Daha sonra aynı adamla karşılaşıp adamın hala aynı şeyi yaptığını görünce ona: "Ben bunu sana yasaklamamış mıydım!" diye çıkıştı. Adam da: "Bu konuda Allah'a itaat edip sana isyan ettim" dedi.

Amr der ki: Hz. Ömer'in zekatını verirken yaptığı akitte: "Bu akde Abdullah b. el-Erkam ile Muaykib şahittirler" yazıyordu. Hz. Ali'nin zekatını verirken yaptığı akitte ise: "Bu akit filan ile filan kişinin şahitliğinde hazırlanıp yazılmıştır" yazıyordu.

22271. Musa b. Salim bildiriyor: Haccac bölge ahalisini sürdüğü zaman kadının biri bir belgeyle yanıma geldi ve babasının azat edildiğini söyledi. Belgede şöyle yazıyordu: "Bu, Talha b. Ubeydillah'ın filan oğlu filanla yaptığı satışın akdidir. Talha, filan kişinin kölesini dinar veya dirhem olarak iyisinden, helalinden ve sağlamından beşyüz dirheme satın alıp parayı ona ödemiş, satın aldığı köleyi de Allah ması için azat etmiştir. Vela hakkı dışında köle üzerinde artık hiç kimsenin bir hakkı yoktur. Bu belge Zübeyr b. el-Avvam, Abdullah b. Amir ve Ziyad'ın şahitliğiyle hazırlanmıştır."

SONRAKİ SAYFA İÇİN AŞAĞIDAKİ LİNKİ KULLAN

Kişinin Aldığı Bir Malın Kusurlu Çıkması