m u s a n n e f

İbn Ebi Şeybe

Alışveriş

 

Adil Yönetici

 

22350. Abdullah b. Amr der ki: "Cennette Adn isminde çevresinde burçların ve çayırların bulunduğu bir köşk vardır. Bu köşkün beşbin kapısı vardır ve içine ancak peygamber veya sıddık veya şehid veya adil bir yönetici (lider) olanlar girip yerleşebilir.''

 

 

22351. Ammar der ki: "Üç kişi vardır ki bunların değerini ancak münafıklığı açık olan kişiler hafife alır. Bunlar adil bir lider, hayır olan şeyleri öğreten öğretmen ve ömrünü islam yolunda geçiren kişidir."

 

Tahric: Taberani, M. el-Kebir (8/ 7819) rivayet etmiştir.

 

 

 

22352. Kays b. Ubad: "Adil imamın bir günlük ameli, sizlerden birinin altmış yıllık amelinden daha hayırlıdır'' dedi.

 

22353. Ebu Musa der ki: "Müslüman olarak ömrünü geçirene, Kur'an'ı öğrenip hadlerini aşmayan, buyruklarını terk etmeyene ve adilolan bir yöneticiye lütuflarda bulunmak Yüce Allah'ın şanındandır.''

 

Tahric: Ebu Davud (4810) rivayet etmiştir.

 

 

 

22354. Ebu Hureyre, Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurduğunu bildirir: "Adil olan liderin duası geri çevrilmez."

 

Tahric: Taberani'nin (Dua, 1322) rivayet ettiği uzunca hadisin bir bölümüdür. Hadisi değişik kanallardan Tayalisi (2584), Abd b. Humeyd (1420), Ahmed (2/304, 305, 444), İbn Mace (1752), İshak b. Raheveyh (302), Tirmizi (3598), İbn Huzeyme (1901) ve İbn Hibban (3428, 7387) rivayet etmişlerdir.

 

 

 

Kişinin Evi içinde Kuyu Açması

 

22355. Muğire bildiriyor: İbrahim(-i Nehai), kendi evleri içinde su veya hela kuyusu açmak isteyen bir topluluk hakkında: "Kendi mülkleridir ve bu mülkleri içinde diledikleri şeyi yaparlar" dedi.

 

22356. Yahya b. Zekeriyya b. Ebi Zaide, babasından bildiriyor: "ibn Eşva' kendi duvarının hemen ardında kuyu açan komşusunun bu kuyusunu kapattı."

 

22357. Amr bildiriyor: Birinin kendi evi içindeki duvarı konusunda Hasan(-ı Basri): "Duvarın sahibi dilerse duvarda bir kapı açabilir" dedi.

 

22358. Ebu Kılabe, Peygamberimizin (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurduğunu bildirir: "Kuyularınızı başkasına zararı olacak bir şekilde kazmayın."

 

Tahric: Ebu Davud, Mertisıl (408) ve Beyhaki (6/156) rivayet etmişlerdir.

 

 

 

Kişinin Kölesine: "Alacakhmın Yanından Ayrılırsan Hürsün!" Demesi

 

22359. Amr bildiriyor: Adamın biri kölesine: "Filanın yanından ayrılma! Şayet ayrılırsan özgürsün!" dedi. Bunun üzerine köle de (özgürlüğünü elde etmek için) birilerine: "Şahit olun ki adamın yanından ayrılıyorum!" dedi. Efendi kölesini zamanın Mekke valisi Ömer b. Abdilaziz'e dava edince Ömer kölenin özgürlüğünü geçerli saydı.

Amr ekledi: "Hasan(-ı Basri) de böylesi bir durumda kölenin özgürlüğünü geçerli sayardı."

 

22360. Yahya b. Said bildiriyor: Ömer b. Abdilaziz'in böylesi bir durumda: "Köle özgür olmaz!" dediği bana ulaştı.

 

 

 

Kişinin, Hakimin veya Valinin Şahitlik Etmesini istemesi

 

22361. Amr b. ibrahim el-Ensari, amcası Dahhak'tan bildiriyor: iki adam Ömer b. el-Hattab'ın huzurunda davalaştılar ve kendisinin şahit olmasını istediler. Bunun üzerine Ömer onlara: "isterseniz size şahitlik ederim, ama aranızda hüküm veremem. isterseniz de aranızda hüküm veririm, ama şahitlik etmem" dedi.

 

22362. Abdula'la bildiriyor: Kadının biri (kadı) Şureyh'in yanına bir dava için yanında bir şahitle birlikte geldi. Şureyh ona: "Bana bir şahit daha getir" deyince, kadın: "Şahidim sensin" dedi. Bunun üzerine Şureyh kadına yemin ettirdi ve tek şahitle hüküm verdi.

 

22363. Şa'bi der ki: "Bir davada hem şahit, hem de kadı olmam."

 

22364. İbn Şübrüme bildiriyor: Şa'bi'ye, adamın birinin birinden alacağı konusunda iki şahit getirmesi ve bu iki şahitten birinin de davada kadı olması konusunu sorduğumda şunu anlattı:

Adamın biri bir dava için (kadı) Şureyh'in yanına geldi. Ben de Şureyh'in yanında oturuyordum. Davanın karşı tarafı ise yanında bir şahitle birlikte geldi ve Şureyh'e: "ikinci şahidim sensin" dedi. Bunun üzerine Şureyh adama: "o zaman valiyi çağır da o hüküm versin, ben de senin şahidin olayım" karşılığını verdi.

 

Tahric: Beyhaki (10/144) rivayet etmiştir.

 

 

 

Kuyumcuların Boyada Kullandıkları Tozun Satın Alınması

 

22365. Haccac bildiriyor: "Ata (b. Ebi Rabah), kuyumcuların boyada kullandıkları tozun satın alınmasını mekruh görmüştür."

 

22366. Hişam bildiriyor: "Hasan(-ı Basri), kuyumcuların boyada kullandıkları tozun satın alınmasını mekruh görmüştür. Ancak altın tozunun gümüş tozu karşılığında, gümüş tozunun da altın tozu karşılığında satın alınmasında bir sakınca görmemiştir."

 

22367. Muhammed b. Ebi'I-Ca'd bildiriyor: Şa’bi'ye, kuyumcuların boyada kullandıkları tozun satın alınmasını sorduğumda bunu mekruh gördü ve: "Bu meçhulolanın satışıdır" dedi. Muhammed ekledi: "Ancak babam bu tozu başka bir mal karşılığında satın alırdı."

 

22368. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Altın tozunun gümüş tozu karşılığında veya gümüş tozunun altın tozu karşılığında satın alınmasında bir sakınca yoktur."

 

 

 

Tahıl Satışında Tartan Kişinin Ücretini Hangi Taraf Verir?

 

22369. Berdan b. Ebi'n-Nadr der ki: Bir adamdan tahıl satın aldım. Tahılı tartan kişinin ücretini de satıcı verdi. Bunu Şa'bi'ye sorduğumda bana: "Tartan kişinin ücretini sen ver; çünkü onun ücretini vermek sana düşer" dedi.

 

 

 

Firar Eden Köleyi Yakalama Ücreti

 

22370. Ata veya İbn Ebi Müleyke ile Amr b. Dinar şöyle dediler: "Peygamberimizin (Sallallahu aleyhi ve Sellem), Harem bölgesi dışında yakalanan firari köle için bir dinar veya on dirhem verilmesine hükmettiğini hala işitiyoruz."

 

22371. Ebu Amr eş-Şeybanı bildiriyor: "Adamın biri Aynu't-Temr'de kaçak bir köle yakaladı. Sahibine geri getirdiğinde İbn Mes'ud yakalayan adama kırk dirhem verilmesine hükmetti."

 

22372. Said b. el-Müseyyeb bildiriyor: "Hz. Ömer, kaçan köleyi yakalayana bir dinar veya on iki dirhem verilmesine hükmetti."

 

22373. Haris de Hz. Ali'den benzerini bildirir.

 

22374. İbn Cüreyc der ki: "ibn Ebi Müleyke'nin bana bildirdiğine göre Ömer b.

Abdilazız, kaçan köle şayet üç günlük bir mesafede yakalanmışsa karşılığında üç dinar verilmesine hükmederdi."

 

22375. Katade ile Ebu Haşim'in bildirdiğine göre Hz. Ömer, kaçan köleyi yakalayana kırk dirhem verilmesine hükmetti.

 

22376. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Kaçan köleyi yakalayan kişiye ücret verilmesinde bir sakınca yoktur."

 

22377. İbrahim(-i Nehai) dir ki: "Böylesi bir durumda Müslüman, Müslümana malını karşılıksız verir."

 

22378. Ebu ishak der ki: "Muaviye zamanında kaçan köleyi yakalamaya karşılık kırk dirhem ödül verilirdi."

 

22379. (Kadı) Şureyh: "Şayet köle, şehir sınırları içinde yakalanmışsa yakalayana on dirhem, şehir dışında yakalanmışsa kırk dirhem verilir" dedi.

 

22380. Cabir bildiriyor: Hakem (b, Uteybe), kaçan kölenin yakalanması konusunda: "Müslüman, Müslümana malını karşılıksız verir" dedi.

 

22381. İbn Ebi Müleyke ile Amr b. DInar dediler ki: ''Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem), Harem bölgesi dışında yakalanan firari köle için bir dinar verilmesine hükmetti.''

 

22382. Abdülkerım der ki: Abdullah b. Utbe'ye: ''Kaçan köleyi yakalayana ücret verilmesi gerektiğini düşünüyor musun?'' diye sorduğumda: ''Evet!'' dedi. Ona: ''Peki, kaçan kişi özgür birisi ise?" diye sorduğumda: "Hayır!'' dedi.

 

22383. Abdurrahman b. el-Kasım, babasının şöyle dediğini bildirir: ''Kölenin efendisi köleyi yakalayana bir ücret vermeyecekse o zaman getiren kişi köleyi yakaladığı yerde geri bıraksın.''

 

SONRAKİ SAYFA İÇİN AŞAĞIDAKİ LİNKİ KULLAN

 

Vali veya Kadı'ya Hediye Verilmesi