|
صحيح
البخاري Sahih-i Buhari |
Tefsir / SECDE SURESİ |
ANA SAYFA
Kur’an Hadis Sözlük Biyografi
وقال مجاهد:
{مهين} /8/: ضعيف:
نطفة الرجل.
{ضللنا} /10/ هلكنا.
Mücahid şöyle demiştir: مهين Mehin, (Secde 8)
"zayıf" anlamına gelir ve erkeğin nutfesi için kullanılmıştır. ضللنا
Dalelna (Secde 10) kelimesi ise "yok olduk" anlamına gelir.
وقال ابن
عباس: {الجرز} /27/:
التي لا تمطر
إلا مطرا لا
يغني عنها
شيئا. {يهد} /26/:
يبين.
İbn Abbas ise şu kelimeleri şöyle tefsir etmiştir: جرز Curuz,(Secde 27)
"aldığı yağışlar hiç işe yaramayan toprak," يهد yehdi (Secde 26)
kelimesi ise "açıklar" anlamına gelir.
AÇIKLAMA:
Yukarıdaki rivayet İbn Ebi Necih ve ismi belirtilmemiş bir ravi
kanalıyla İbn Abbas'tan nakledilmiştir. Bu ziyade• İbrahim tarafından
yapılmıştır. Mücahid ......Curuz kelimesi ile Ebyen topraklarının
kastedildiğini söylemiştir. Harbi onun bu görüşüne itiraz ederek şöyle
demiştir: "Ebyen, Yemen'de meşhur bir şehrin adıdır. Muhtemelen Mücahid bu
sözüyle, Ebyen'de herhangi bir bitkinin bitmediği bir dönemi
kastetmiştir."
Ebu Ubeyde de bu kelimeyi şöyle izah etmiştir: ........Quruz,
hiç yağmur almayan sert toprağa denir."
باب: قوله:
{فلا تعلم نفس
ما أخفي لهم
من قرة أعين} /17/.
1. "YAPTIKLARINA KARŞILIK OLARAK, ONLAR iÇiN NE MUTLULUKLAR
SAKLANDIĞINI HiÇ KİMSE BİLEMEZ," (Secde 17) AYETİNİN TEFSİRİ
حدثنا علي بن
عبد الله:
حدثنا سفيان،
عن أبي الزناد،
عن الأعرج، عن
أبي هريرة رضي
الله عنه، عن
رسول الله صلى
الله عليه
وسلم قال:
(قال
الله تبارك
وتعالى: أعددت
لعبادي
الصالحين: ما
لا عين رأت،
ولا أذن سمعت،
ولا خطر على قلب
بشر). قال أبو
هريرة: اقرؤوا
إن شئتم: {فلا
تعلم نفس ما
أخفي لهم من
قرة أعين}. وحدثنا
سفيان: حدثنا
أبو الزناد،
عن الأعرج، عن
أبي هريرة
قال: قال
الله، مثله،
قيل لسفيان:
رواية؟ قال:
فأي شيء. قال
أبو معاوية،
عن الأعمش، عن
أبي صالح: قرأ
أبو هريرة:
قرات أعين.
[-4779-] Ebu Hureyre Nebi Sallallahu aleyhi ve Sellem'in
şöyle buyurduğunu rivayet etmiştir: "Allah Teala şöyle buyurdu: Salih
kullarım için hiçbir gözün görmediği, hiçbir kulağın işitmediği ve herhangi bir
insanın aklına gelmeyen mükafatlar hazırladım."
Ebu Hureyre (bu hadisi naklettikten sonra) "Dileyenler 'onlar
için ne mutluluklar saklandığını hiç kimse bilemez, '(Secde 17) ayetini okusun,
demiştir."
Diğer tahric: Tirmizî, Tefsir-ül Kur’an; Müslim, Cennet
حدثني إسحاق
بن نصر: حدثنا
أبو أسامة، عن
الأعمش: حدثنا
أبو صالح، عن
أبي هريرة رضي
الله عنه، عن
النبي صلى
الله عليه وسلم:
(يقول
الله تعالى:
أعددت لعبادي
الصالحين: ما
لا عين رأت،
ولا أذن سمعت،
ولا خطر على
قلب بشر،
ذخرا، بله ما
أطلعتم عليه).
ثم قرأ: {فلا
تعلم نفس ما
أخفي لهم من
قرة أعين جزاء
بما كانوا يعملون}.
[-4780-] Ebu Hureyre'den Hz. Nebi'in şöyle buyurduğu rivayet edilmiştir:
"Allah Teala şöyle buyurdu: Salih kullarım için size haber verilenlerin
dışında hiçbir gözün görmediği, hiçbir kulağın işitmediği ve herhangi bir
insanın aklına gelmeyen nice mükafatlar hazırladım."
Sonra Ebu Hureyre, 'Yaptıklarına karşılık olarak, onlar için ne
mutluluklar saklandığını hiç kimse bilemez," (Secde 17)ayetini okudu.
AÇIKLAMA:
Allah Teala'nın neden "Salih kullarım için size haber
verilenlerin dışında. hiçbir gözün görmediği, hiçbir kulağın işitmediği ve
herhangi bir insanın aklına gelmeyen nice mükafatlar hazırladım,"
buyurduğu başka bir hadiste şu şekilde izah edilmiştir: "Hz. Musa, Rabbine
cennet ehlinden kimin derecesinin daha yüksek olduğunu sormuş. Allah Teala da şöyle
cevap vermiş: Onlara yapılacak iyilikleri bizzat kendi elimle hazırladım ve
üzerini mühürledim. Hiçbir göz onları görmemiştir, hiçbir kulak onları
işitmemiştir, herhangi bir kimsenin de bunlar aklına gelmemiştir." Bu
hadisi İmam Müslim rivayet etmiştir. Tirmizi de, Şa'bı kanalıyla şu rivayeti
nakletmiştir: "Mugire İbn Şu'be minberde iken merfu' olarak şu hadisi
zikretti: Hz. Musa Rabbine sordu ... " Tirmizı yukarıdaki hadisi bu
şekilde aynen vermiştir. Onun zikrettiği hadisin sonunda şöyle bir ilave de
mevcuttur:
"Bu hadisi şu ayeti kerime doğrular: 'Yaptıklarına karşılık
olarak, onlar için ne mutluluklar saklandığını hiç kimse bilemez."(Secde
17)
Hadisin herhangi bir insanın aklına gelmeyen ifadesi, İbn
Mes'ud'un naklettiği hadiste şu ziyade ile yer almıştır: "O mükafatları,
ne yakın bir melek, ne de bir Nebi bilebilir." Bu hadisi İbn Ebi Hatim
nakletmiştir. Bu hadis, "Burada herhangi bir insanın aklına gelmeyen,
denmiştir. Çünkü bu mükafatlar meleklerin aklına gelir," şeklinde ileri
sürülen görüşü çürütür. En güzeli, bu ayetteki nefyi umumu üzere bırakmaktır.
Bu şekilde olması, hadisi nefisler üzerinde daha etkili kılar.
Hattabi şöyle demiştir: "Sanki burada şöyle denmek
istenmiştir: Size haber verilenleri boş verin! Zira onlar, sizin için
biriktirdiklerimin yanında önemsiz kalır." Bu yorum, hadiste geçen
......belh kelimesinin .......min harfi cerri olmadan yapılan açıklamasına
uygundur. Eğer kendisinden önce ........min gelirse, bir görüşe göre
"NasıI ........ diğer görüşe göre ise "Evet ........anlamına gelir.
"Dışında" anlamına gelen .......ğayr ve .......siva ile aynı manaya
geldiği de söylenmiştir. "Şöyle dursun" manasına gelen .......fadI
kelimesi yerine kullanıIdığı da ileri sürüImüştür. Kanaatime göre, bu konuda
zikredilen hadisin akışına bakınca, bu yorumlar içinde en isabetlisi, dışında
anlamına gelen ......ğayr ve .......siva ile ......belh kelimesini
açıklamaktır. Düşünen insanlar için bu yorumun isabetli olduğu gayet açıktır.
Doğrusunu en iyi Allah bilir.