|
صحيح
البخاري Sahih-i Buhari |
İstizan |
ANA SAYFA
Kur’an Hadis Sözlük Biyografi
باب :قول
الله تعالى:
{يا أيها
الذين آمنوا
لا تدخلوا
بيوتاً غير
بيوتكم حتى
تستأنسوا
وتسلموا على
أهلها ذلكم
خير لكم لعلكم
تذكرون. فإن
لم تجدوا فيها
أحداً فلا
تدخلوها حتى
يؤذن لكم وإن
قيل لكم
ارجعوا
فارجعوا هو
أزكى لكم
والله بما
تعملون عليم.
ليس عليكم
جناح أن
تدخلوا
بيوتاً غير
مسكونة فيها
متاع لكم
والله يعلم ما
تبدون وما
تكتمون}
/النور: 27 - 29/.
2. ALLAH TEALA'NIN: "EY İMAN EDENLER! KENDİ EVLERİNİZDEN
BAŞKA EVLERE İZİN ALMADAN VE O EV HALKINA SELAM VERMEDEN GİRMEYİN. BU SİZİN
İÇİN DAHA HAYIRLIDIR, OLUR Kİ ÖĞÜT ALIRSINIZ. EĞER EVLERDE KİMSE BULAMAZSANIZ
SİZE İZİN VERİLİNCEYE KADAR ORALARA ASLA GİRMEYİN. EĞER SİZE: GERİ DÖNÜN
DENİLİRSE, GERİ DÖNÜP GİDİN. ÇÜNKÜ BU SİZİN İÇİN DAHA TEMİZDİR. ALLAH SİZİN NE
YAPTIĞINIZI ÇOK İYİ BİLİR. OTURULMAYAN VE İÇLERİNDE SİZE AİT META BULUNAN
EVLERE GİRMENİzDE SİZE GÜNAH YOKTUR. ALLAH AÇIKLADIĞINIZI DA, GİZLEDİĞİNİZİ DE
BİLİR. (Nur, 27-29)" BUYRUKLARI
وقال سعيد بن
أبي الحسن
للحسن: إن
نساء العجم يكشفن
صدورهن ورؤوسهن؟
قال: اصرف
بصرك عنهن،
يقول الله عز
وجل: {قل
للمؤمنين
يغضوا من
أبصارهم
ويحفظوا فروجهم}
/النور: 30/.
Said İbn Ebi'l-Hasen de el-Hasen'e: Acem kadınları göğüslerini
ve başlarını açıyorlar deyince, el-Hasen: Sen de gözünü onlardan başka tarafa
çevir, çünkü yüce Allah: "mu'miniere söyle ki gözlerini (harama bakmaktan)
sakınsınlar, mahrem yerlerini de korusunlar. "(Nur, 30) diye
buyurmaktadır, dedi.
قال قتادة:
عما لا يحل
لهم
.{وقل
للمؤمنات
يغضضن من
أبصارهن
ويحفظن فروجهن}
/النور:31/.
{خائنة
الأعين} /غافر: 19/.
من النظر إلى
ما نهي عنه.
Katade: (Gözlerini) kendileri için helal olmayan şeylere
bakmaktan çevirsinler, diye açıklamıştır. "Mu'min kadınlara da de ki:
Gözlerini (haramdan) sakınsınlar, mahrem yerlerini korusunlar.' (Nur, 31)
Sakınılması emredilen, yasak kılınmış bulunan gözlerin haince bakışıdır.
وقال
الزُهري: في
النظر إلى
التي لم تحض
من النساء: لا
يصلح النظر
إلى شيء منهن،
ممن يشتهي النظر
إليه، وإن
كانت صغيرة.
ez-Zühri: Henüz ay hali olmayan kadınlara bakmak hakkında şöyle
demiştir: Küçük dahi olsa, bakışın arzu uyandıracağı hiçbir taraflarına bakmak
uygun değildir.
وكره عطاء
النظر إلى
الجواري التي
يبعن بمكة إلا
أن يريد أن
يشتري.
Ata da satın almak isteyen kimse için hariç, Mekke'de satılan
cariyelere bakmayı mekruh görmüştür.
حدثنا أبو
اليمان: أخبرنا
شعيب، عن
الزُهري قال:
أخبرني
سليمان بن
يسار: أخبرني
عبد الله بن
عباس رضي الله
عنهما قال:
أردف
رسول الله صلى
الله عليه
وسلم الفضل بن
عباس يوم
النحر خلفه
على عجز
راحلته، وكان
الفضل رجلاً
وضيئاً، فوقف
النبي صلى
الله عليه وسلم
للناس
يفتيهم،
وأقبلت امرأة
من خثعم وضيئة
تستفتي رسول
الله صلى الله
عليه وسلم،
فطفق الفضل
ينظر إليها،
وأعجبه حسنها،
فالتفت النبي
صلى الله عليه
وسلم والفضل ينظر
إليها، فأخلف
بيده فأخذ
بذقن الفضل،
فعدل وجهه عن
النظر إليها،
فقالت: يا
رسول الله، إن
فريضة الله في
الحج على
عباده، أدركت
أبي شيخاً
كبيراً، لا
يستطيع أن
يستوي على
الراحلة، فهل
يقضي عنه أن
أحج عنه؟ قال:
(نعم).
[-6228-] Abdullah İbn Abbas r.a.'dan dedi ki: "Rasulullah Sallallahu
Aleyhi ve Sellem Nahr (kurban bayramının birinci) günü el-fadl İbn Abbas
(r.a.)'ı bineğinin arka tarafında kendi arkasına bindirmişti. el-fadl güzel,
parlak yüzlü birisi idi. Nebi Sallallahu Aleyhi ve Sellem de durup insanlara
fetva vermeye başladı. Has'amlılardan da güzel yüzlü bir kadın gelip Rasulullah
Sallallahu Aleyhi ve Sellem'e fetva sordu. el-Fadl ona bakmaya başladı. Kadının
güzelliği de hoşuna gitmişti. Nebi Sallallahu Aleyhi ve Sellem dönüp baktığında
eı-Fadl da o kadına bakıyordu. Elini arkasına götürerek el-Fadl'ın çenesini
yakalayıp yüzünü kadına bakmasın diye başka tarafa çevirdi.
Kadın: Ey Allah'ın Rasulü' Allah'ın kulları üzerine haccı farz
kıldığı sıra benim babarıı binek üzerinde doğrulamayacak kadar yaşlı bir
ihtiyar idi. Acaba benim onun yerine hac etmem olur mu, diye sordu. Rasulullah
Sallallahu aleyhi ve Sellem: Evet, buyurdu."
حدثنا عبد
الله بن محمد:
أخبرنا أبو
عامر: حدثنا
زهير، عن زيد
بن أسلم، عن
عطاء بن يسار،
عن أبي سعيد
الخدري رضي
الله عنه:
أن
النبي صلى
الله عليه
وسلم قال:
(إياكم والجلوس
بالطرقات).
فقالوا: يا
رسول الله،
مالنا من
مجالسنا بد
نتحدث فيها،
فقال: (فإذا
أبيتم إلا المجلس،
فأعطوا
الطريق حقه).
قالوا: وما حق
الطريق يا
رسول الله؟
قال: (غض
البصر، وكف
الأذى، ورد
السلام،
والأمر
بالمعروف،
والنهي عن المنكر).
[-6229-] Ebu Said el-Hudri r.a.'dan rivayete göre; "Nebi Sallallahu
Aleyhi ve Sellem şöyle buyurdu: Yollarda oturmaktan sakınınız. Ashab: Ey
Allah'ın Resulü, bizim için oralarda oturmaktan başka çare yok. Biz oralarda
oturup konuşuyoruz, dediler.
Bu sefer Allah Rasulü: Madem sizin için oralarda oturmanın
kaçınılmaz olduğunu söylüyorsunuz, o halde yolun hakkını veriniz, buyurdu.
Ashab: Yolun hakkı nedir, ey Allah'ın Rasulü, deyince, o: Gözü
harama bakmaktan sakınmak, yolda rahatsızlık verecek şeyleri kaldırmak, verilen
selamı almak, marufu emredip münkerden alıkoymaktır, buyurdu."
AÇIKLAMA:
"Yüce Allah'ın: "Ey iman edenler! Kendi evlerinizden
başka evlere izin almadan ve o ev halkına selam vermeden girmeyin. Bu sizin
için daha hayırlıdır, olur ki öğüt alırsınız ... Allah sizin ne yaptığınızı çok
iyi bilir. "(Nur, (27-28) buyruğu" Bu buyrukta yer alan: "İzin
alıncaya kadar" buyruğunda geçen "el-isti'nas" cumhura göre
öksürmek ve benzeri bir yolla izin istemek demektir.
Beyhaki dedi ki: Testa'nisu, içeriye basiret üzere girip ev
sahibinin gelenlerin görmesinden hoşlanmayacağı bir durum ile karşılaşılmaması
için girişin basiret üzere olmasını sağlamak için giresiniz diye, anlamındadır.
"Acem kadınları, göğüslerini ve başlarını açarlar deyince,
el-Hasen: Sen de onlardan gözlerini başka tarafa çevir. Çünkü yüce Allah:
"mu'miniere söyle ki: Gözlerini (harama bakmaktan) sakınsınlar. Mahrem
yerlerini de korusunlar."(Nur, 30) diye buyurmaktadır, dedi.
Katade de: Kendilerine helal olmayan şeylere bakmaktan
sakınsınlar, diye açıklamıştır." Bunun bu başlıkta zikredilmesindeki
incelik, izin istemenin meşru oluşunun esas itibariyle izinsiz girilmesi
halinde ev sahibinin görülmesini istemediği şeylerin görülmesinden sakınmak
için istendiğine işaret etmektir. Sakınılması istenen şeylerin en büyüğü ise,
kişiye yabancı olan kadınlara bakmaktır.
"Nebi Sallallahu Aleyhi ve Sellem el-Fadl'ı arkasına
bindirmişti." El-Fadl, Abbas r.a.'ın oğludur. Buna dair açıklamalar daha
önce Hac bölümünde (1855 nolu hadiste) geçmiş bulunmaktadır.
İbn Battal dedi ki: Hadis-i şerifte fitne korkusu ile gözün
harama bakmaktan sakınılması emri yer almaktadır. Yine bu hadisten
anlaşıldığına göre Ademoğlunun beşer tabiatında bulunan isteklere karşı durmak,
onun yapısında yer alan kadınlara meyletmek ve onları beğenmek hali
karşısındaki zayıflığı da anlaşılmaktadır.
"Ashab: Ey Allah'ın Rasulü oralarda oturmak bizim için
kaçınılmaz bir şeydir. Biz orada konuşuyoruz, dediler."
İyad dedi ki: Bunda Nebi Sallallahu Aleyhi ve Sellem'in onlara
oturmayın şeklindeki emrinin vücub ifade etmediğine ve bu emrin sadece bir
teşvik ve daha uygun olanı göstermek amacıyla verilmiş olduğuna delil vardır.
Çünkü bu emirden vücub anlamını çıkarmış olsalardı, ona bu şekilde karşılık
vermezlerdi.