m u s a n n e f

İbn Ebi Şeybe

Namaz

 

Dikkat Edilmesi Gerekli Yer Ve Durumlarda Namaz

 

(Halkı) Yerin Dibine Çökmüş Arazide Namaz Kılmak

 

7638. Hucr b. Anbes el-Hadramı anlatıyor: Hz. Ali ile beraber Nehravan'a doğru yola çıktık. Babil'e geldiğimizde ikindi namazı vakti geldi. Biz Hz. Ali'ye: ''Namaz!" duyurusunu yaptığımız halde karşılık vermeyip sustu. Sonra bir kez daha çağrıda bulunduk, yine sustu. O bölgeden çıkınca namazı kıldırdıktan sonra: ''Elbette (ilahi cezaya çarptırılarak) halkı üç kez yerin dibine çökertilen bir arazide namaz kılamazdım" dedi.

 

7639. Abdullah b. Ebi'l-Muhil'in bildirdiğine göre Hz. Ali, (ilahi cezaya maruz kalarak halkı) yeri dibine göçürülmüş yerlerde namaz kılmayı mekruh gördü.

 

7640. İbn Ebi'I-Muhil'in bildirdiğine göre Hz. Ali, Babil'de bir yerden geçti ve (vakti geldiği halde) orada namaz kılmadı.

 

 

 

Valilerin Arkasında Namaz Kılmak

 

7641. Umeyr b. Hani der ki: İbn Ömer'e şahit oldum. (Emevi ordusunun komutanı) Haccac(-ı Zalim) ise ibnü'z-Zübeyr'i (Mekke'de) muhasara altına almıştı. İbn Ömer'in evi, ikisi arasında idi. Gah bunlarla (ibnü'z-Zübeyr ve taraftarları), gah da onlarla (Haccac ile) beraber namazlarında bulunuyordu.

 

7642. Ebu Cafer (el-Bakır) der ki: "Hz. Hasan ile Hüseyin, (Emevi valisi) Mervan'ın arkasında namaz kılarlardı."

Ona (Ebu Cafer'e): "Peki, baban eve döndüğünde (valinin arkasında kıldığını iade maksadıyla yeniden) kılmıyor muydu?" diye sorulunca şu karşılığı verdi: "Hayır, Allah'a yemin olsun ki onlar, valilerle kıldıkları namazların üzerine başka namaz ziyade etmezlerdi."

 

7643. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Valiler oldukları müddetçe arkalarında namaz kılarlardı."

 

7644. Hasan(-ı Basri) der ki: "Mü'mine, münafığın arkasında namaz kılması zarar vermez. Münafığa da arkasında mü'minin namaz kılması yarar sağlamaz."

 

7645. Habıb b. Curey der ki: Ebu Cafer'e valilerin arkasında namaz kılmayı sordum. "Onlarla beraber namaz kıl" cevabını verdi.

 

7646. Cafer b. Burkan der ki: Meymun (b. Mihran)'a valilerin arkasında namaz kılmayı sordum. "Onlarla beraber namaz kıllı cevabını verdi.

 

7647. Cafer b. Burkan der ki: Meymun (b. Mihran)'a Harici olduğu söylenen adam(ın imamlığının) hükmünü sordum. Bunun üzerine: "Sen onun için değil, Allah için kılıyorsun. Zira bizler, Harici ve Ezrakı olan (zalim) Haccac'ın arkasında namaz. kılmış kimseleriz" cevabını verdi.

 

7648. İbrahim(-i Nehai) der ki: Abdullah (b. Mes'ud), vakitlerini az miktarda geciktirdiklerinde valilerin arkalarında namaz kıldığı olurdu ve bunun vebalini onların sırtına yüklerdi.

 

7649. ismi belirtilmemiş birinin bildirdiğine göre Said b. Cübeyr, Kinde kapılarında Haccik(-ı Zalim) ile beraber namaz kıldıktan sonra (karşı koymak üzere) onun yanına çıkardı.

 

7650. Bessam der ki: Ebu Cafer (el-Bakır)'a valilerin arkasında kılınan namazların hükmünü sordum. O da: "Onlarla beraber namaz kıl; zira biz de onlarla beraber namaz kılıyoruz. Üstelik Hz. Hasan ile Hüseyin, (Medine valisi) Mervan'ın arkasında namaz kılmak için adeta yarışırlardı" cevabını verdi.

Ben: "insanlar bunun takiyye olduğunu ileri sürüyorları" deyince: "Nasılolur?

Hz. Hasan b. Ali, minberde olan Mervan'ın yüzüne karşı o kadar sövüp sayardı ki (artık dayanamayıp minberden) uzaklaşırdı'' cevabını verdi.

 

7651. İbrahim b. Ebi Hafsa der ki: (Zeynelabidın) Ali b. Hüseyin'e, (Rafizı olan) Ebu Hamza es-Sümali'nin "Valilerin arkasında namaz kılmayız ve ancak bizim görüşümüzle düşünceleri aynı olanlarla evleniriz'' sözünü aktarınca Ali b. elHüseyin: "Bilakis bizler, valilerin arkasında namaz kılam ve onları sünnete uygun olarak nikahımıza alırız'' karşılığını verdi.

 

7652. A'meş der ki: "Onlar, valilerin arkasında namaz kılıyorlar ve buna karşılık sevabını da Allah'tan umuyorlardı.''

 

7653. Yezid b. Ebi Süleyman'ın bildirdiğine göre Ebu Vail, Muhtar(-ı Sekafı)'nin imamlığında cumayı kılardı.

 

7654. Müslim Ebu Ferve der ki: Abdurrahman b. Ebi Leyla'yı, Haccac(-ı Zalim) hutbe verirken Muhammed b. Sa'd'a sus diye işaret ettiğini gördüm.

 

7655. A'meş'in bildirdiğine göre Kasım b. Muhaymira, Haccac(-ı Zalim)'in arkasında namaz kılıyordu.

 

 

 

içinde ve Kendisine Yönelerek Namaz Kılınması Mekruh Olan Yerler

 

7656. Yahya b. Umara el-Mazini'nin babasından bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Mezarlık ve hamamlar hariç yeryüzünün tamamı mescittir" buyurdu.

 

Tahric: Ahmed (3/83, 96), Darimi (1390), Ebu Davud (493), Tirmizi (317), İbn Mace (745), İbn Huzeyme (791), İbn Hibban (1699, 2316, 2321), Hakim (1/251) ve Beyhaki (2/434, 435).

 

 

 

7657. Enes der ki: Hz. Ömer beni mezara karşı namaz kılarken görünce: "Ey Enes! Kabir(e doğru kılıyorsun)" diye azarladı. Bende (onun ''kabir'' sözünü ''kamer'' şeklinde anladığım için) başımı Ay'a bakmak için kaldırınca yanında olanlar: "O kabir diyor!'' diye uyardılar.

 

7658. Enes der ki: Hz. Ömer beni namaz kılarken gördü ve "Önünde mezar var!" diyerek bana engeloldu.

 

7659. Abdullah b. Amr der ki: "Tuvalete, hamama ve kabre karşı namaz kılma!''

 

7660. Hasan el-Uranı der ki: "Tuvalet, hamam ve mezar hariç yeryüzünün tamamı mescittir."

 

7661. Ala b. el-Müseyyeb'in babası ve Hayseme dediler ki: "Hamamın duvarına ve mezarın ortasına karşı namaz kılınmaz." 

 

7662. Enes, mezarlar arasında mescid inşa edilmesini mekruh görürdü.

 

7663. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Onlar (Ashab-ı Kiram ve Tabiun), cenaze ile beraber çıktıklarında namaz vakti girdiyse mezarlardan başka yöne yönelirlerdi." 

 

7664. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Onlar, kıble için şu üç yapıya yönelmeyi mekruh görürlerdi: Tuvalet, kabristan ve hamam."

 

7665. Bekr b. Kays'ın bildirdiğine göre İbn Sirin, tandıra karşı namaz kılmayı mekruh gördü ve: "Ateşin evi" dedi.

 

7666. Hasan'ın bildirdiğine göre Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem) kabirler arasında namaz kılmayı mekruh gördü.

 

7667. Yunus'un bildirdiğine göre Hasan(-ı Basri), mezarlıkta iken namav vakti gelen kimse hakkında: "Namazı kılar" dedi. İbn Sirin ise: "Döner (ve başka yerde kılar)" dedi.

 

7668. Bürd'ün bildirdiğine göre Mekhul, kabirler arasında namaz kılmayı mekruh görürdü.

 

7669. İbn Sirin'in bildirdiğine göre Enes, mezarlıkta cenaze namazı kılınmasını mekruh gördü,

 

7670. Esved b. Şeyban der ki: Musa b. Enes'i gördüm; kardeşi Nadr b. Enes'in ortasına türbe yapılmış olan kabrinde ikindi namazını kıldı.

 

7671. Hz. Ali der ki: "Tuvalete, hamama ve kabre karşı yönelerek namaz kılınmaz,"

 

 

 

Namazın Vaktini Erteleyen Vali

 

7672. Ubade b. es-Samit der ki: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Sizlerin başına bazı valiler geçecek. Onları namazdan meşgul edecek şeyler sebebiyle namazları vakitlerini geciktirerek kıldıracaklar. Bu durumda sizler o namazları vaktinde kılın" buyurdu. Bunun üzerine bir adam: "Ey Allah'ın Resulü! (Yaşar da) yetişirsem onlarla beraber namaz kılayım mı?" diye sorunca: "Evet, dilersen kılarsın" buyurdu.

 

Tahric: Ahmed (5/314, 315), Ebu Davud (434), İbn Mace (1257), Şaşı MÜsned (1201) ve İbn Hibban (4/389).

 

 

 

7673. Abdullah (b. Mes’ud): "Başınıza namazın vaktini geciktiren bazı valiler gelecek ve hatta son vakitlerinde kıldıracaklar. Bu duruma şahit olduğunuz zaman namazlarınızı (vaktinde) evlerinizde kılın; (valilerin) arkasında kılacağınız namazları ise nafile olarak sayın" dedi.

 

7674. Ebu Zer bildiriyor: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Namazı vaktinde kılın" buyurdu.

 

Tahric: Sahih bir hadistir. Ahmed (5/157, 161, 149, 163, 169, 147, 159, 160, 168), Darimi (1228), Müslim (1/448: 238, 239, 241), Ebu Davud (432), Tirmizi (176), Nesai (854,932) ve İbn Mace (1256).

 

 

 

7675. A'meş der ki: İbrahim(-i Nehai) ile Hayseme'yi gördüm; öğle ve ikindi namazını evlerinde kılıyor, sonra da Haccac'ın yanına gelip beraber (onun imamlığında) namaz kılıyorlardı.

 

7676. Müslim der ki: Mesruk ve Ebu Ubeyde ile beraber İbn Ziyad zamanında mescidde oturuyardum. Öğle namazı vakti girdiği zaman kalkıp namaz kıldıktan sonra müezzin ezan okuyuncaya kadar oturdular. imam (ibn Ziyad) çıktığı zaman kalkıp namaz kıldılar. ikindi namazında da böyle yaptılar.

 

7677. Ebu Haşim'ın bildirdiğine göre Haccac(-ı Zalim), namazı (kıldırmayı) geciktirdi. Bunun üzerine Ebu Vail, oturduğu yerde ima ile kıldı.

 

7678. Aliyyü'I-Ezdi der ki: Haccac(-ı Zalim), Arafat'ta namazı tehir etti. İbn Ömer insanlar orada vakfe yapıyorlarken bineği üzerinde namaz kıldı. Haccac'ın emriyle namazda iken dürtüldü (rahatsız edildi).

 

7679. Abdülmelik b. Umeyr der ki: Ebu Ubeyde, (oturmuş) akşam namazını bekliyordu. (Vali tarafından kılınması) gecikince bel kuşağını çözdü ve çıktı.

 

7680.. Amir b. Şakık der ki: Haccac(-ı Zalim), Cuma gününde namazı tehir ediyordu. Ebu Vail ise bize namazı evlerimizde kıldıktan sonra mescide gelmemizi emrediyordu.

 

7681. Ebu Zer der ki: Benim dostum (Sallallahu aleyhi ve Sellem), namazı vaktinde kılmamı vasiyet etti: Şayet sen (daha önce kılmadan) namaz kılan topluluğa gelip te kılarsan namazını zayi olmaktan korumuş olursun; (eğer daha önce kılıp valinin cemaatine geldiysen, onlarla kılacağın) namazın nafile olur.

 

7682. Muhammed b. Ebi ismail der ki: Velid'in namazı kıldırmayı geciktirdiği bir durumda Ata (b. Ebi Rabah) ile Said b. Cübeyr'in ima ile namaz kıldıklarını gördüm. Sonra Velid ile beraber bu namazı kılıncaya dek oturdular. ikisinin defalarca böyle yaptıklarına şahit oldum.

 

 

 

Kadın Kıyafetleriyle Namaz Kılmak

 

7683. Hz. Aişe'nin bildirdiğine göre Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem), kadınların iç çamaşırlarıyla namaz kılmayı mekruh görürdü.

 

Tahric: Ahmed (6/101), Ebu Davud (370, 371, 645), Tirmizi (600) ve Nesai (9807, 9809).

 

 

 

7684. Muhammed (b. Sirin) der ki: "Kadınların iç çamaşırları veya çarşaflarıyla namaz kılmayın." Ebu Bekr (b. Ebi Şeybe) der ki: "Onlara özel kıyafetleri kastediyor."

 

7685. Hasan(-ı Basri) der ki: "Erkeğin, üzerinde kadınların giydiği çarşafları olduğu halde namaz kılmasında bir sakınca yoktur."

 

7686. Tavus der ki: "Erkeğin, kadınların dış giysileriyle namaz kılmasında bir sakınca yoktur."

 

 

 

"Namazı Kılmaktan Ayrıldık'' Diyen Hakkında

 

7687. İbn Abbas der ki: "''Namazdan ayrıldık'' denmesin. Çünkü bir topluluk ayrıldılar. Allah ta onların kalplerini döndürdü. Bunun yerine ''namaz kılındı'' deyin."

 

7688. Ebu Ma'şer'in bildirdiğine göre İbrahim(-i Nehai}, bunda (söylenilen ibarede) bir sakınca görmüyordu.

 

7689. İbn Ömer der ki: "Namazdan ayrıldık" denilmez; bilakis "namaz kılındı" denir.

 

SONRAKİ SAYFA İÇİN AŞAĞIDAKİ LİNKİ KULLAN

 

Kadınların Mescide Çıkmasına Ruhsat Verenler