m u s a n n e f

İbn Ebi Şeybe

Alışveriş

 

Hakemin Hasımlardan Birinin Tarafını Tutması

 

23413. Kabus, babasından naklediyor: İbn Abbas; "Ey iman edenler! Adaleti titizlikle ayakta tutanlar ve Allah için şahitlik edenler olun ... " (Nisa Sur. BS) ayetiyle ilgili olarak şöyle dedi: "Bu ayet, hakimin yanında oturan iki hasım hakkındadır. Hakimin, birisinin lehine, diğerinin aleyhine olmak üzere birisine doğru meyledip diğerinden yüz çevirmesiyle ilgilidir."

 

23414. Mesruk, Abdullah (b. Mes’ud)'un şu sözünü bildirir: "insanlar arasında hüküm veren hiçbir hakem yoktur ki, kıyamet günü haşredildiğinde bir melek onu ensesinden tutup cehenneme getirmesin. Sonra melek başını semaya kaldırır. Eğer (Yüce Allah meleğe): ''Onu at!'' derse, melek, onu (cehennemin) öyle derin bir çukuruna atar ki, kırk yılda o çukurun dibine varabilir.

Mesruk der ki: "Bir gün hak ile hükmetmem, benim için, Allah yolunda savaşacağım bir yıldan daha sevimlidir" buyurdu.

 

Tahric: Ahmed (1/430), İbn Mace (2311), Taberani M. el-Kebir (10110313), Darakutni (4/205: 9) ve Beyhaki (10/97).

 

 

 

23415. İbn Abbas der ki: "Hz. Süleyman'ın imtihan olduğu şey, Cerade ahalisi sebebiyle karşılaştığı imtihandır. Cerade kadındı ve Hz. Süleyman da, onların lehine hüküm verebilmek için Cerade ahalisinin haklı olmalarını arzu ediyordu."

 

Tahric: Nesai (10993, uzun metinle) ve Taberi Tefsir (1/449).

 

 

 

23416. Hz. Ömer der ki: "Gökyüzü ahalisinin hakimiyle karşılaşacakları gün dolayısıyla yeryüzünde adaleti öne geçirip hak ile hükmedenler, hevasına göre hüküm vermeyenler, hüküm verirken yakınlarına iltimas etmeyenler, hüküm verirken ne bir istekleri ne de korkuları olmayanlar ve Allah'ın Kitab'ını gözünün önünde bulunduranlar dışındaki hakimlerin vay haline."

 

23417. Rufey' Ebu'l-Aliye, Hz. Ali'nin şu sözünü nakleder: "Hakimler üçe ayrılır.

Bunlardan ikisi cehennemde, birisi de cennettedir." Hz. Ali, Cehennemdekileri zikredip şöyle dedi: "Bilerek haksız yere hüküm veren cehennemdedir. Doğru hüküm vermek isteyen; ama yanlış hüküm veren kişi de cehennemdedir. Hakkı bilip onunla hükmeden ise cennettedir." (Ravi) der ki: Rufey'e: "Peki hak ile hükmetmek isteyen, ama yanılan kişi hakkında ne dersin?" deyince, bana: "Bu kişinin, hüküm verme konusunda bilgisi olmadığını bilip hakim olmaması gerekirdi" karşılığını verdi.

 

Tahric: Ebu Davud (3568), Tirmizi (1322), Nesai (5922), İbn Mace (2315) ve Hakim (4/90) iki kanalla rivayet edip birincisini sahih kabul etti, Zehebi de onu onayladı. İkinci rivayeti Müslim'in şartına göre sahih kabul etti ve Zehebi de ona muvafakat etti).

 

 

 

23418. Katade, Ebu Musa el-Eş'arı'nin: "Hakimin, tıpkı gece ile gündüzün farkı belli olduğu gibi hakkın da öylece belli olmadan hüküm vermemesi gerekir" dediğini nakleder. Hz. Ömer bu sözü duyunca: "Ebu Musa doğru söyledi" dedi.

 

23419. Hasan( -I Basri) der ki: ''... Faslu'l-hitab..." (Sad Sur. 20) ayetinden kasıt, hüküm vermede bilgi sahibi olmaktır."

 

23420. (Kadı) Şureyh der ki: ", .. Faslu'l-hitab ... " (Sad Sur. 20) ayetinden kasıt, şahitler ve yeminlerdir."

 

23421. Mücahid der ki: ''Allah hikmeti dilediğine verir" (Bakara Sur. 269) ayetindeki hikmetten kasıt, peygamberlik değildir. Kasıt, ilim, Kur'an ve fıkıhtır."

 

23422. Şa’bi, Ziyad (b. Hudeyr)'in şöyle dediğini nakleder: " ... Faslu'l-hitab ... " (Sad Sur. 20) ayetinden kasıt, söze "Emma ba'd (o halde)" sözüyle başlamaktır.

 

23423. Hakem, Şureyh'in: ''... Faslu'l-hitab .. ," (Sad Sur. 20) ayetinden kasıt, şa'hitler ve yeminlerdir" dediğini bildirir.

 

23424. Abdurrahman b. Ebi Bekre, babasından, Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Hakim, sinirliyken, iki kişi arasında hüküm vermesin" buyurduğunu nakleder.

 

Tahric: Müslim (3/1343: 17'den önce).

 

 

 

23425. (Kadı) Şureyh der ki: "Hiçbir zaman, hasımlardan herhangi birinin ne sözünü kestim, ne de ona delilini telkin ettim."

 

23426. Abdurrahman b. Ebi Bekre, babasından bildiriyor: "Hakim, sinirliyken, iki kişi arasında hüküm vermesin."

 

Tahric: Buhari (7158), Müslim (3/1342: 16), Ebu Davud (2584), Tirmizi (1334), Nesai (5962), İbn Mace (2316). 23424'e bakın.

 

SONRAKİ SAYFA İÇİN AŞAĞIDAKİ LİNKİ KULLAN

 

Hakimin Kararının (Haramı) Helal Yapmadığı Şeyler