İbn Kesir

Tefsir-i Kebir

En’am Suresi

143 ve 144.ayetler

 

Cahiliye Ehlinin Haram Kıldığı Bazı Hayvanlar:

 

143. (Dişi ve erkek olarak) sekiz eş yarattı: Koyundan iki, keçiden iki. .. De ki: O, bunların erkeklerini mi, dişilerini mi, yoksa bu iki dişinin rahimlerinde bulunan yavruları mı haram etti? Eğer doğru iseniz bana bir bilgiyle söyleyin.

144. Deveden de iki, sığırdan da iki (yarattı.) De ki: O bunların erkeklerini mi, dişilerini mi, yoksa bu iki dişinin rahimlerinde bulunan yavruları mı haram kıldı? Yoksa Allah'ın size böyle vasiyet ettiğine şahit mi oldunuz? Bilgisizce insanları saptırmak için Allah'a karşı yalan uydurandan kim daha zalimdir! Şüphesiz Allah o zalimler topluluğunu doğru yola iletmez.

 

Tefsiri:

 

Bu ayetler Arapların İslam öncesinde bir takım hayvanları haram kılma; onları Bahira, Saibe, Vasıle ve Hami gibi sınıflara tabi tutma; hayvanları, ekinleri ve meyveleri bir takım tür ve çeşitlere ayırmadaki cehaletlerini ortaya koymaktadır. Yüce Allah (geçen iki ayette) çardaklı ve çardaksız bahçeler yarattığını, yük taşıyan hayvanlarla etinden ve yününden istifade edilen hayvanlar yarattığını ifade ettikten sonra, şimdi de hayvanların erkek ve dişisiyle koyun, erkek ve dişisiyle keçi -ki ilki beyaz diğeri siyahtır- ile erkek ve dişisiyle deve ile yine erkek ve dişisiyle inek türlerini açıklıyor. Bunlardan ve yavrularından hiçbirini haram kılmadığını, aksine hepsini Ademoğulları için, onların yemesi, binmesi, yük taşıması ve sütünden faydalanması için yarattığını beyan ediyor. Nitekim Yüce Allah başka bir ayette de şöyle buyurur: "Sizin için hayvanlardan sekiz eş meydana getirdi. .. " (Zümer, 6)

 

"Yoksa bu iki dişinin rahimlerinde bulunan yavruları mı haram etti?" buyruğu onların "Şu hayvanların karınlarında olanlar yalnız erkeklerimize aittir, kadınlarımıza ise haram kılınmıştır." sözlerine cevaptır.

 

"Eğer doğru iseniz bana bir bilgiyle söyleyin." Yani, haram olduğunu iddia ettiğiniz Bahira, Saibe, VasHe ve Ham gibi hayvanları Allah'ın nasıl haram kıldığını bana kesin bir bilgi olarak bildirin.

 

Avfi, İbn Abbas (r.a.)'tan şöyle nakleder: "Deveden de iki, sığırdan da iki (yarattı.)" Bu dört eş eder. "De ki: O bunların erkeklerini mi, dişilerini mi, yoksa bu iki dişinin rahimlerinde bulunan yavruları mı haram kıldı?" Yani, ben bunlardan hiçbirini haram kılmadım. "Bu iki dişinin rahimlerinde bulunan yavruları mı?" Yani, rahimde erkek ve dişiden başka ne vardır ki ve siz hangi sebebe dayanarak bazılarını haram bazılarını ise helal kılıyorsunuz? "Eğer doğru iseniz bana bir bilgiyle söyleyin. " Yani, bunların hepsi de helaldir.

 

"Yoksa Allah'ın size böyle vasiyet ettiğine şahit mi oldunuz?" ifadesiyle, bu hayvanların haram olduğuna dair Allah'a karşı yaptıkları uydurma ve iftiralarıyla alay ediliyor. "Bilgisizce insanları saptırmak için Allah'a karşı yalan uydurandan kim daha zalimdir!" Yani, ondan daha zalim hiç kimse yoktur. "Şüphesiz Allah o zalimler topluluğunu doğru yola iletmez." Bu ayet kapsamına ilk giren kişi Am! b. Lühay b. Kamea'dır. Çünkü, sahih hadiste ifade edildiği gibi, Peygamberlerin dinini ilk değiştiren, develeri putlar namına adak olarak salıveren, Vasile ve Ham denen şeyleri çıkaran ilk kişi odur. 

 

Devam etmek için aşağıdaki linki kullan

 

145. De ki: Bana vahyolunanda, leş veya akıtılmış kan yahut domuz eti -ki pisliğin kendisidir- ya da günah işlenerek Allah'tan başkası adına kesilmiş bir hayvandan başka, yiyecek kimseye haram kılınmış birşey bulamıyorum. Başkasına zarar vermemek ve sınırı aşmamak üzere kim (bunlardan) yemek zorunda kalırsa bilsin ki Rabbin bağışlayan ve esirgeyendir.